Agencja Fitch Ratings poinformowała o utrzymaniu dotychczasowych ocen ratingowych dla Częstochowy oraz o obniżeniu ratingu Zabrza. Analizy agencji potwierdziły, że pandemia COVID-19 oraz zmiany podatkowe wpłynęły na wielkość dochodów obu miast woj. śląskiego.
Rating to ocena wiarygodności kredytowej wykonana przez niezależną wyspecjalizowaną instytucję (agencję ratingową) dotycząca ogólnej zdolności do regulowania zobowiązań finansowych lub emisji konkretnego instrumentu dłużnego.
Jak podał Fitch w poniedziałkowych komunikatach, długoterminowe ratingi dla zadłużenia w walucie zagranicznej i krajowej utrzymano dla Częstochowy na poziomie BBB+, zaś dla Zabrza obniżono z BB+ do BB. Natomiast długoterminowy rating krajowy w przypadku Częstochowy pozostał na poziomie AA (pol), zaś dla Zabrza został obniżony z BBB+ (pol) do BBB (pol). Perspektywa wszystkich ratingów jest stabilna.
W ocenie analityków, większość dochodów Częstochowy jest stabilna i może rosnąć wraz ze wzrostem PKB. Analiza potwierdziła, że podobnie jak inne samorządy, miasto straciło na zmianach podatkowych.
Dochody podatkowe stanowiły 35 proc. dochodów ogółem Częstochowy w 2020 r. w porównaniu do 38 proc. średniej za lata 2016-2019, co pokazuje negatywny skutek pandemii koronawirusa oraz decyzji władz centralnych w zakresie obniżenia stawek podatku od osób prywatnych (PIT) na dochody podatkowe miasta
– czytamy w poniedziałkowej informacji agencji Fitch.
W ub. roku, w porównaniu do 2019, dochody Częstochowy z PIT spadły o 13 mln zł, do poziomu 319 mln zł. Ubytek zrównoważyły dochody z podatku od nieruchomości (wzrost o 6,9 mln zł, do 149,8 mln zł), podatku od osób prawnych CIT (wzrost o 1,8 mln zł, do 18,5 mln zł) oraz z otrzymanych transferów (wzrost o 76 mln zł, do 714 mln zł). Zdolność do zwiększania dochodów Częstochowy analitycy określają jako „słabą”, a zdolność do ograniczania wydatków w odpowiedzi na malejące dochody jako „średnią".
Bardziej niż w przypadku Częstochowy spadek dochodów widoczny jest w położonym na terenie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii Zabrzu, którego ratingi zostały obniżone.
Obniżenie ratingu odzwierciedla dużą presję na wydatki Zabrza, która w połączeniu z prognozowaną niższą dynamiką dochodów operacyjnych na skutek pandemii, będzie utrudniać odbudowę wyników operacyjnych miasta w średnim okresie. W rezultacie spodziewamy się, że wskaźniki zadłużenia Zabrza pozostaną słabsze niż przed pandemią i przestaną być porównywalne z wynikami podmiotów o ratingu BB+
– ocenia Fitch.
Analitycy przypominają, że do 2020 r. dochody operacyjne Zabrza rosły w tempie poniżej nominalnego wzrostu PKB (w latach 2015-2019 było to odpowiednio 5,3 proc. oraz 5,7 proc. rocznie), zaś w ub. roku negatywny wpływ na dochody miasta miała decyzja władz centralnych o obniżeniu stawki podatku od osób fizycznych, w wyniku czego wpływy z PIT spadły o 3,3 proc., do 219 mln zł.
Dodatkowo decyzja samorządu Zabrza o zwolnieniach i umorzeniach dla firm dotkniętych pandemią spowodowała 4,3 mln zł ubytku we wpływach z podatków lokalnych. W rezultacie dochody podatkowe miasta wzrosły w zeszłym roku jedynie o 0,2 proc., podczas gdy w latach 2015-2019 rosły średnio o 4,2 proc. rocznie.
Spodziewamy się jedynie stopniowego wzrostu dochodów podatkowych w średnim okresie, a dynamika tego wzrostu może nie być wystarczająco wysoka, aby zrekompensować rosnącą presję po stronie wydatków
– podał Fitch, oceniając zdolność do zwiększania dochodów Zabrza jako „słabą”, a elastyczność wydatków jako „średnią”.
W ub. tygodniu Fitch potwierdził ratingi innych dużych miast woj. śląskiego: Gliwic i Chorzowa, gdzie również pandemia wpłynęła na dochody samorządów. Długoterminowe ratingi dla zadłużenia w walucie zagranicznej i krajowej utrzymano dla Gliwic na poziomie A-, a dla Chorzowa BBB-. Natomiast długoterminowy rating krajowy w przypadku Gliwic pozostał na poziomie AA+(pol), zaś dla Chorzowa A(pol). Perspektywa wszystkich ratingów jest stabilna.
Pandemia koronawirusa i wprowadzone ograniczenia w większym stopniu negatywnie wpłynęły na sytuację finansową Zabrza niż się spodziewaliśmy na początku pandemii. Nadwyżka operacyjna miasta spadła z 47 mln zł w 2019 r. do 13 mln zł w 2020
– wskazują analitycy, oceniając, iż sztywna struktura wydatków Zabrza, wraz ze słabszą bazą podatkową niż w innych miastach ocenianych przez Fitch, będzie utrudniać poprawę wyników operacyjnych w średnim okresie.
PAP/własne
