Szymon Kastelik
18 lipca 2023
Miliony na kościoły, które nawet nie należą do samorządów, ale "grosze" na świeckie zabytki. Rządowy Program Odbudowy Zabytków okazał się być programem remontowym obiektów sakralnych. Są miasta, które nie dostały ani jednej złotówki, chociaż proponowały też renowację kościołów.
Z opublikowanej listy wyników naboru do Rządowego Programu Odbudowy Zabytków wynika, że w województwie śląskim wybrano blisko 260 projektów. Prawie 40 propozycji otrzymało więcej niż 1 mln złotych dofinansowania (kilka projektów może liczyć na maksymalną pomoc - 3,5 mln złotych).
Sama lista wybranych projektów jest ciekawa. Gdyby ktoś z poza województwa śląskiego uznał, że dzięki tej liście dowie się czegokolwiek o zabytkach w naszym regionie... to uznałby, że województwo śląskie to jakiś Watykan.
Przypomnijmy: 258 projektów na liście. Ponad połowa z nich to... dofinansowanie do remontów, renowacji itd. kościołów. Do tego trzeba doliczyć kapliczki, przydrożne krzyże.
Większość propozycji przyjętych do Rządowego Programu Ochrony Zabytków to m.in. remonty dachów kościołów, renowacje z zewnątrz i w wewnątrz kościołów, remont elewacji i termomodernizacje kościołów, renowacje ołtarzy kościołów, montaż okien, naprawa kaplic i ich wyposażenia czy nawet remont wieży kościelnej.
Bytom bez dofinansowania
Jak alarmują samorządowcy, składane wnioski dotyczyły też zabytków "świeckich", które najczęściej należą do gmin. Większość propozycji dot. renowacji innych budynków niezwiązanych z kościołem zostało odrzuconych.
Analizując listę z przyjętymi projektami można uznać, że w Rządowym Programie Ochrony Zabytków główną uwagę skupiono na... zabytkach kościelnych, które tak naprawdę nie należą do samorządów (były one najczęściej pośrednikiem z własnej, dobrej woli). Co więcej. W województwie śląskim są gminy, które nie otrzymają ani złotówki na renowację swoich zabytków.
Władze Bytomia zawnioskowały o dofinansowanie 10 projektów z Rządowego Programu Ochrony Zabytków. Żaden projekt nie został pozytywnie rozpatrzony. Podkreślmy, że Bytom to jedno z najstarszych miast w Polsce, w którym nie brakuje zabytków - zwłaszcza z epoki przemysłowej.
- Do Rządowego Programu Odbudowy Zabytków złożyliśmy 10 projektów. To projekty dotyczące niezbędnych remontów zabytkowych budynków szkół, budynków użyteczności publicznej, kolejnych budynków osiedla Kolonia Zgorzelec, dalszej modernizacji Urzędu Stanu Cywilnego, Zgłosiliśmy też projekt zewnętrzny - obejmujący renowację zabytkowego kościoła św. Wojciecha. Każdy z tych projektów został prawidłowo opisany i zgłoszony do dofinansowania. Jak widać, politycy Prawa i Sprawiedliwości uznali, że Bytomiowi, który jest jednym z najstarszych miast w Polsce i który ma jedne z najwartościowszych zabytków w regionie, pieniądze się nie należą - komentuje wiceprezydent Bytomia, Michał Bieda.
Rządowy Program Odbudowy Zabytków to propozycja rządu na odbudowę i remont obiektów zabytkowych. Na dwa etapy przeznaczono około 3,5 mld złotych. W całej Polsce wybrano ponad 4 tysiące projektów.
Jeszcze w ubiegłym tygodniu politycy Prawa i Sprawiedliwości rozpoczęli przekazywanie "promes" związanych z programem w terenie (w woj. śląskim m.in. europosłanka Izabela Kloc). Do programu mogły zgłosić się samorządu, które ubiegały się o środki z jednej z trzech kategorii:
• do 150 000 zł
• do 500 000 zł
• do 3 500 000 zł.
Dofinansowanie z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków może pokryć nawet 98 procent wartości inwestycji.
fot. Kancelaria premiera
