Zaledwie 360-metrowa obecnie ulica Bankowa w Katowicach jak w soczewce skupia historię miasta – przekonują autorzy udostępnionej w internecie wystawy poświęconej miejscu słynącemu dziś głównie z uniwersytetu, a dawniej także z lodowiska, ogrodu zoologicznego i kortów.
Wystawa, przygotowana z inicjatywy katowickiej Fundacji Dom Modernisty, dostępna jest od niedawna w zasobach Śląskiej Biblioteki Cyfrowej pod adresem https://www.sbc.org.pl/publication/473149. Przedstawienie historii śródmiejskiej ulicy to kolejne przedsięwzięcie fundacji, od kilku lat przybliżającej, często zapomniane, wydarzenia, miejsca, budowle i postacie dawnych Katowic.
Bankowa łączy ulice Warszawską i Uniwersytecką w śródmieściu Katowic. Kojarzona jest przede wszystkim z Uniwersytetem Śląskim, ponieważ tu mieści się rektorat i niektóre wydziały tej największej w regionie uczelni.
Nie wszyscy wiedzą, że historia ulicy Bankowej jest o wiele dłuższa i związana nie tylko z tą stosunkowo młodą uczelnią, ale również z historią niemieckiej i polskiej bankowości, śląskiego ewangelicyzmu, a także przedwojennego i powojennego sportu i kultury. Natomiast architektura ulicy odzwierciedla aspiracje tak niemieckich, jak i polskich włodarzy miasta
wyjaśnia PAP jeden z pomysłodawców wystawy, Wojciech Siegmund z Fundacji Dom Modernisty.
Autorzy bogato ilustrowanej archiwaliami wystawy – wśród nich znawczyni architektury Katowic dr Aneta Borowik i odpowiedzialna za szatę graficzną Anna Aderek – przedstawiają zarówno istniejące, jak i nieistniejące dziś obiekty. Wśród tych, które nie doczekały do współczesnych czasów, jest pierwszy budynek, jaki w 1869 roku stanął przy dzisiejszej ul. Bankowej – willa Hermanna Rosse, bardziej znana jako willa Friedricha Grundmanna – niemieckiego przedsiębiorcy, określanego mianem założyciela Katowic. Willę – jedną z najbardziej reprezentacyjnych w mieście - zburzono w 1973 r. decyzją ówczesnych władz. W jej miejscu stoi okazały i nowoczesny budynek Narodowego Banku Polskiego z 2005 r.
W latach dziesiątych XX wieku po obu stronach ulicy stanęły dwa, istniejące do dziś, monumentalne gmachy – Banku Rzeszy (w okresie międzywojennym Banku Polskiego, po wojnie oddział NBP, obecnie budynek należy do uniwersytetu) oraz Dom Związkowy Gminy Ewangelickiej (obecnie niepubliczna szkoła wyższa, a wcześniej wydział prawa UŚ). Wówczas założono również ogród botaniczny, a ulica otrzymała nazwę – Reichsbankstrasse, którą nosiła do końca II wojny światowej.
W okresie międzywojennym obydwa budynki użyteczności publicznej zostały rozbudowane, a ogród botaniczny przekształcono w Miejski Ogród Naukowy ze zwierzyńcem. Tym samym z czasem przy ul. Bankowej zamieszkały m.in. lwy, hieny, niedźwiedzie, wilki, małpy, lisy, żółwie, węże, orły i sokoły. Żyły w klatkach, które podczas ostrych zim ocieplano słomianymi matami i gałęziami drzew iglastych. Zwierzyniec był otwarty przez 12 godzin dziennie, a wstęp do niego był wolny. Cieszył się dużą popularnością – np. w 1928 r. zwiedziło go ponad 341 tys. osób.
Poświęconą ulicy Bankowej internetową wystawę wysoko ocenił w swojej recenzji socjolog, profesor Uniwersytetu Śląskiego dr hab. Tomasz Nawrocki.
Prace takie jak ta (…) nie tylko dokumentują historię miasta i pozwalają mieszkańcom na lepsze jej poznanie, ale przede wszystkim budują tożsamość katowiczan i osób z tym miastem związanych
napisał naukowiec.
Źródło: PAP
