Jest lato 1806 roku Beethoven spędził z dala od Wiednia, odwiedzając posiadłości znajomych arystokratów: najpierw udał się do księcia Brunsvika (Węgry), następnie zaś – do księcia Lichnowskiego (Śląsk). Karl Alois Lichnowsky przedstawił kompozytora hrabiemu Oppersdorffowi, właścicielowi Głogówka na Śląsku, Franz Joachim Wenzel von Oppersdorff był nie tylko bogaty, ale także rozmiłowany w muzyce; do swojej służby przyjmował tylko służących, którzy opanowali grę na jakimś instrumencie, dzięki czemu dysponował prywatną, orkiestrą. Okazał się także wielkim wielbicielem talentu Beethovena, który to zgodził się napisać dla niego dwie symfonie...
Jedną z nich 7 marca Orkiestra Symfonicza Filharmonii Śląskiej pod dyrekcją Przemysława Neumanna zagra dla słuchaczy Sali koncertowej im. Karola Stryji.
Wieczór rozpocznie Uwertura Coriolan Ludwiga van Beethovena – dramatyczny utwór orkiestrowy inspirowany tragedią Heinricha von Collina o rzymskim bohaterze Coriolanusie. Uwertura rozpoczyna się potężnym, groźnym tematem w tonacji c-moll, który reprezentuje determinację i gwałtowność głównego bohatera. Następnie pojawia się bardziej liryczny i subtelny motyw, symbolizujący emocjonalne konflikty i wewnętrzne rozterki Coriolana. Muzyka dynamicznie przechodzi między tymi kontrastującymi tematami, oddając dramatyzm i napięcie fabuły. Utwór kończy się cichym i melancholijnym zakończeniem, które odzwierciedla tragiczny koniec bohatera, podkreślając jednocześnie mistrzostwo Beethovena w tworzeniu muzyki pełnej emocji i głębi psychologicznej.
I Symfonia Aleksandra Nowak powstała w ramach Projektu Krynicki, w którym trzech kompozytorów tworzyło inspirowane poezją Ryszarda Krynickiego dzieła. Śląski kompozytor Aleksander Nowak, nawiązując do wiersza Prawda? stworzył monumentalny, a zarazem majestatyczny utwór, który stawia przed słuchaczem odwieczne pytanie o to, czym jest prawda. Jak pisze kompozytor: Podobnie jak gatunek symfonii, o której naturę można pytać w każdym czasie od nowa wymyka się jednoznacznym definicjom. Co to jest prawda i co to jest symfonia? Trudno powiedzieć.
„Smukła Greczynka pomiędzy dwoma olbrzymami z północy” – tymi słowami Robert Schumann opisał IV Symfonię Ludwiga van Beethovena. Rzeczywiście jest to utwór odmienny od symfonii III i V, lżejszy, weselszy i bardziej beztroski. Dzieło cechuje się doskonałą orkiestracją, niezwykle udanymi pomysłami muzycznymi, wspaniałą pracą przetworzeniową oraz idealnie proporcjonalną budową. Napisane jest w klasycznym, czteroczęściowym układzie, z powolną introdukcją do pierwszego Allegra.
Wykonawcy:
- Przemysław Neumann – dyrygent
- Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Śląskiej
Program:
- Ludwig van Beethoven – Uwertura Coriolan op. 62
- Aleksander Nowak – I Symfonia „Prawda?” na wielką orkiestrę symfoniczną
- Ludwig van Beethoven – IV Symfonia B-dur, op. 60
powiązane artykuły:
Kultura
7 października 2025
