Erwin Sówka i Lucjan Czerny dołączają do grona wyróżnionych artystów w Katowicach

Odsłonięcie popiersia Erwina Sówki Fot D Różański

Iwona Majka

15 września 2025

W roku jubileuszu 160-lecia nadania Katowicom praw miejskich, Galeria Artystyczna na placu Grunwaldzkim zyskała dwóch wyjątkowych bohaterów – Erwina Sówkę i Lucjana Czernego. To właśnie tu, w sercu miasta, od lat upamiętnia się twórców, którzy wnieśli nieoceniony wkład w kulturę Katowic i całego regionu. Kogo zobaczymy w gronie wyróżnionych, nie jest dziełem przypadku – co roku o nowych nazwiskach decydują sami mieszkańcy, czyniąc Galerię wspólnym dziełem pamięci i dumy.

Sylwetki upamiętnionych

Erwin Sówka urodził się 18 czerwca 1936 roku. Był malarzem i jednym z najwybitniejszych przedstawicieli Grupy Janowskiej, artystą związanym z Katowicami. Choć był twórcą nieprofesjonalnym, jego obrazy zaliczane do nurtu sztuki naiwnej zyskały międzynarodowe uznanie. Inspirował się mitologią górniczą czy kulturą Wschodu, a często powracającym motywem w jego twórczości była kobieta – symbol miłości i życia. Laureat wielu nagród, m.in. Cegły Janoscha, Złotej Odznaki Honorowej za Zasługi dla Województwa Śląskiego i srebrnego Medalu „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. W katowickim Zawodziu, gdzie mieszkał, powstał mural z jego wizerunkiem.

Lucjan „Lucek” Czerny, urodzony 5 czerwca 1945 roku był z kolei wszechstronnym artystą – aktorem, kabareciarzem, piosenkarzem, konferansjerem, animatorem kultury i dziennikarzem. Przez ponad 50 lat tworzył i współorganizował wydarzenia artystyczne w Katowicach, na Śląsku i poza granicami kraju, zawsze dbając o promocję regionu. Współpracował z wieloma zespołami i instytucjami, m.in. teatrami amatorskimi, TVP Katowice, Wojewódzką Agencją Imprez Artystycznych, Radiem TOP i Radiem Piekary. Był on także inicjatorem i współtwórcą wielu przedsięwzięć społeczno-kulturalnych, takich jak Społeczny Komitet Budowy Pomnika Wojciecha Korfantego czy Towarzystwo Kontroli Rekordów Niecodziennych. Za swoje dokonania został uhonorowany m.in. Złotą Odznaką za Zasługi dla Województwa Katowickiego oraz Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Oświaty nadaną przez Ministra Edukacji Narodowej.

Uroczyste odsłonięcie

Uroczyste odsłonięcie popiersi w Galerii Artystycznej, które odbyło się 12 września, zgromadziło szerokie grono gości. W wydarzeniu uczestniczyli członkowie rodzin i bliscy artystów, przedstawiciele władz miasta Katowice, dyrektorzy instytucji kultury z regionu, a także artyści i mieszkańcy Katowic, którzy licznie przybyli, by uczcić pamięć twórców i uczynić to wydarzenie częścią kulturalnej historii miasta. Autorem popiersia Erwina Sówki w Galerii Artystycznej Katowic jest artysta rzeźbiarz Jacek Kiciński, figurę upamiętniającą Lucjana Czernego stworzył z kolei Tomasz Wenklar.

O głosowaniu

W tym roku w głosowaniu wzięło udział ponad 3 tys. mieszkańców. Na 3117 oddanych głosów zdecydowana większość została przesłana internetowo. W plebiscycie tym Erwin Sówka uzyskał 522 głosy, Lucjana Czernego mieszkanki i mieszkańcy Katowic wskazali z kolei 374 razy.

W poprzednich latach w ten sposób uhonorowano m.in. Krystynę Bochenek, Zbigniewa Cybulskiego, Jerzego Dudę-Gracza, Henryka M. Góreckiego, Stanisława Hadynę, Wojciecha Kilara, Kazimierza Kutza, Stanisława Ligonia, Jana „Kyksa” Skrzeka, Pawła Stellera, Karola Stryję, Wilhelma Szewczyka, Alfreda Szklarskiego, Aleksandrę Śląską czy Józefa Świdra. W ubiegłym roku miejsce to wzbogaciło popiersie Krzysztofa Respondka.

Odsłonięcie popiersia Lucjana Czernego Fot K Kalkowski

Poprzedni artykuł

Następny artykuł

13 o

katowice

Wspaniałe powietrze!

PM10: 6.4µg/m3 PM2.5: 5.8µg/m3